Вести

РБСМ-25.04.2020


Врз основа на Законот за Македонска банка за поддршка на развојот (Сл.весник на Република Македонија бр.105/2009), Договорот за пренесување на надлежностите за управување и располагање со средствата од компензационен фонд од странска помош и компензационен фонд од друга странска помош бр.18-26155/1 од 12.07.2012 година и бр.21-3744/1 од 05.07.2012 година и Одлуката за условите и критериумите за репласирање на средствата од Компензациоите фондови од странска помош (Сл.весник на Република Македонија бр.76/12, 91/12, 5/13, 120/13, 23/14, 127/14, 190/15 и 105/20), Развојна банка на Северна Македонија АД Скопје, распишува:


ЈАВЕН ПОВИК БР. 1

за поднесување на апликации за директно кредитирање на микро, мали и средни
претпријатија регистрирани во Република Северна Македонија од

Компензационите фондови од странска помош


I. ПРЕДМЕТ НА ЈАВНИОТ ПОВИК

Предмет на овој јавен повик е поднесување на апликации т.е. кредитни барања за доделување на средства од Компензационите фондови од странска помош (Италија, Јапонија и друга странска помош) , за директна поддршка на микро, мали и средни претпријатија кои се регистрирани во Република Северна Македонија, со намена за обртни средства.
Вкупниот износ на расположиви средства за овој јавен повик изнесува 492.000.000,00 денари.

II. УСЛОВИ ЗА ОДОБРУВАЊЕ НА СРЕДСТВАТА

Средствата од Компензационите фондови од странска помош, за директно кредитирање на микро мали и средни претпријатија ќе се доделуваат под следните услови:

Намена на кредитот:
За обртни средства.

Износ на кредитот:
Износот на кредит којшто се одобрува во зависност од бројот на вработени. Кредитобарателот може да аплицира и да му се одобри максимален износ на кредит пресметан по следната формула:
14.500 денари х 3 месеци х број на вработени

Максимален износ на кредит кој ќе биде одобрен на кредитокорисникот не може да биде повисок од 5.535.000 денари, а минималниот износ на кредитот не може да биде под 184.500 денари.

Исклучок од начинот на пресметка на максималниот износ на кредит се:
- претпријатија до 5 вработени кои може да аплицираат за кредит од 184.500 денари и
- претпријатија со вработени од 128 до 250 вработени коишто може да аплицираат за кредит за износ до 5.535.000
  денари.

Бројот на вработени со состојба на 31.01.2020 го потврдува овластеното лице, управител на кредитокорисникот, со Изјава објавена на веб страната на банката.

Начин на пласирање:
− Директно до кредитокорисникот.

Рокови на отплата:
− До 3 (три) години со вклучен грејс период до 12 (дванаесет) месеци. Отплатата на кредитот од страна на кредитокорисникот ќе се врши квартално.

Критериуми за одобрување:
Квалификувани кредитокорисници се микро, мали и средни претпријатија кои се регистрирани во Република Северна Македонија, со број на вработени до 250 лица, и коишто ги исполнуваат следните критериуми:
 да се регистрирани во Република Северна Македонија;
 да се најмалку 51% во приватна сопственост;
 да немаат неплатени даноци и придонеси, освен ако на истите им е одобрено одложено плаќање на даноците и
   придонесите во согласност со посебните прописите од областа на даноците и истите редовно ги плаќаат заклучно
   со 31.01.2020 година;
 да не се во постапка на стечај или ликвидација;
 да работат подолго од шест месеци и имаат поднесено годишна сметка во Централен регистар на Република
   Северна Македонија;
 согласно финансиските извештаи за последната фискална година има главнина и резерви (наведен во билансот на
   состојба) не помалку од 33% од износот на бараниот кредит;( не се пресметува за трговци поединци )
 согласно податоците од кредитен регистар на Народна Банка на Република Северна Македонија со состојба на
   31.01.2020 година, се во класификација подобра или еднаква на Б (се врши пресметка на просечна ризичност)
   или коишто немаат обврски кон банките;
 показателот за степенот на финансиска задолженост на компанијата треба да е помал од 5.0, а се пресметува како
   сооднос меѓу вкупни обврски по заеми и кредити/ главнина и резерви.
   Показателот се пресметува врз основа на податоците во биланс на состојба од последната фискална година и
   овој показател не се однесува на Трговец-поединец;
 Намалување на приходот на кредитобарателот за повеќе од 30% во тековниот период може да се утврди на еден од
   следните два начини:
   (а) Податоците за приходи од последно расположливиот месец во 2020 година, споредено со приходите од
        истиот месец во 2019 година;
    или
   (б) Податоците за приходи од последно расположливиот месец во 2020 година, споредено со просечниот
        месечен приход во 2019 година (вкупен приход / 12 месеци).
   За претпријатија што работат помалку од 12 месеци, падот на приходите се утврдува со споредба на
   податоците за приходи од последно расположливиот месец во 2020 година со просечниот месечен приход
   за месеците на работење (вкупен приход / месеци на работење).
   Овие податоци се пополнуваат задолжително во соодветното поле во образецот Апликација за кредит.

Каматна стапка за крајните корисници: 
Каматната стапка за кредитокорисниците се утврдува фиксно од 0% на годишно ниво. РБСМ нема да наплаќа провизија од кредитокорисникот за обработка наапликациите за кредит.

Обезбедување: 
Меница од кредитокорисникот авалирана од еден од сопствениците на кредитокорисникот, со менична изјава за уредување на правата и обврските по меницата во форма на нотарски акт со извршна клаузула.
Трошоците за воспоставување на обезбедувањето се на товар на кредитокорисникот.

Останато:
РБСМ во име и за сметка на Владата на Република Северна Македонија по одобрување на средствата, ќе склучи договор за кредит со кредитокорисникот.

III. СУБЈЕКТИ КОИ ИМААТ ПРАВО НА ПОДНЕСУВАЊЕ НА АПЛИКАЦИЈА ЗА КРЕДИТ
Право на поднесување на апликација за кредит имаат сите квалификувани кредитобаратели согласно овој повик, правни субјекти од сите дејности, микро, мали и средни претпријатија кои се регистрирани во Република Северна Македонија и се со максимален број на вработени до 250.

IV. ЗАДОЛЖИТЕЛНА ДОКУМЕНТАЦИЈА
Задолжителна документација која заинтересираниот субјект е должен да ја достави на јавниот повик е следната:

Апликација за кредит (образец објавен на веб страницата на банката);
Апликација за регистрација на клиент-правно лице (образец објавен на веб страницата на банката);
Изјава за поврзаност со други правни/физички лица (образец објавен на веб страницата на банката);
Изјава за постоење својство носител на јавна функција (образец објавен на веб страницата на банката);
Изјава за проверка на кредитна изложеност (образец објавен на веб страницата на банката);
Изјава за број на вработени со состојба 31.01.2020 година (образец објавен на веб страницата на банката);
Уверение за платени даноци и придонеси заклучно со 31.01.2020 година (Барањето за издавање на Уверение
   за платени даноци и придонеси се поднесува исклучиво електронски преку системот е-даноци,
   линк: https://etax-fl.ujp.gov.mk/, а УЈП известува за точно време на подигнување);
ЗП образец (образец за заверен потпис),
 Тековна состојба не постара од 6 месеци (Доколку кредитобарателот го има документот, може да го испрати
    заедно со апликацијата, во спротивно РБСМ ќе го прибави од Централен регистар);
 Листинг од завршна сметка за 2019 година (Доколку кредитобарателот го има документот, може да го испрати
    заедно со апликацијата, во спротивно РБСМ ќе го прибави од Централен регистар);
 Доказ за немање на постапка за стечај и ликвидација (Доколку кредитобарателот го има документот, може да го
   испрати заедно со апликацијата, во спротивно РБСМ ќе го прибави од Централен регистар).

V. КРИТЕРИУМИ ЗА ОДЛУЧУВАЊЕ ЗА РАСПРЕДЕЛБА НА СРЕДСТВАТА
Квалификуван кредитокорисник кој ги исполнува критериумите за одобрување на кредит по принципот „прв дојден, прв услужен“.

VI. ИЗГОТВУВАЊЕ И ПОДНЕСУВАЊЕ НА АПЛИКАЦИЈАТА ЗА КРЕДИТ (УПАТСТВО-линк)
Апликацијата за кредит со комплетната документација се доставува исклучиво по електронски пат, на следната е-маил адреса: Оваа е-адреса е заштитена од спамботови. Треба да ви е овозможено JavaScript за да ја видите. 

Апликацијата за кредит е задолжителен документ и доставената друга документација нема да биде разгледана додека не се достави Апликација за кредит.
Апликацијата за кредит има задолжителни полиња кои мора да бидат пополнети, доколку не се пополнети Апликацијата за кредит се смета како нецелосна и истата се обработува по целосно пополнување од страна на барателот на кредитот.

Апликацијата за кредит и пропратните документи чии обрасци се пропишани од банката, треба да бидат пополнувани електронски и истите може да бидат потпишани и со дигитален сертификат.

Во насловот (Subject) на е-маилот со кој се доставува Апликацијата за кредит и задолжителната документација, да биде наведено краткото име на компанијата како што е наведено во тековната состојба со латинично писмо во формат – IME NA KOMPANIJA DOOEL/DOO/TP Grad.
Доколку апликацијата се доставува во две или повеќе пораки, насловот (Subject) на пораките треба да е ист како во првата порака: IME NA KOMPANIJA DOOEL/DOO/TP Grad, без други додатоци во насловот (Subject) на пораката.

Прилозите не треба да надминуваат големина од 10MB и треба да бидат доставени во прилог како .zip или .rar формат. Не се препорачува достава на прилози на платформи како GoogleDrive или WeTransfer.

Кредитобарателот може да достави само една Апликација за кредит.

VII. ОПШТИ ОДРЕДБИ
Апликациите за кредит по јавниот повик се доставуваат во рок од 15 дена сметано од 29.04.2020 година (среда) од 00:01 часот, поради електронскиот начин на аплицирање.
Документите кои се доставуваат на јавниот конкурс се неповратни.
Неадекватните и некомплетни апликации за кредит нема да се разгледуваат.
Банката не сноси никакви трошоци настанати со подготовка, составување и доставување на апликациите за кредит, така што учесникот на јавниот повик нема право на надомест на било какви трошоци по основ на учество на овој јавен повик.
Банката ќе ги извести барателите на кредит на коишто им е одобрен кредит врз основа на Апликација за кредит.
Банката нема да ги известува барателите на кредит за одбиените апликации за кредит.

КРЕДИТНА ЛИНИЈА „COVID2“

Слободен печат, 22.04.2020

Компаниите со минус капитал, односно презадолжени и пред корона кризата се одбиваат, бидејќи како што вели Наумов, не е фер такви компании да ги земат средствата на фирмите кои до пред корона пандемијата, функционирале нормално.

Ваквиот обем на микрокредитирање Развојната банка, вели Наумов, го прави прв пат од своето постоење, а принципот е таков што Кредитниот одбор на Развојната банка ги разгледува апликациите и Владата на седница ги одобрува. Потоа остануваат уште неколку дена до запис на нотар преку меница, која е гаранција за кредитот, па веднаш се исплаќаат средствата.   

Се работи за краткорочни кредити за ликвидност на компаниите кои се враќаат во рок од две години и шест месеци грејс период. Кредитите може да се користат и за плати и за кирии и слично а каматната стапка им е 0%.

Ковид 2 пакетот пак, кој ќе биде објавен во петок, ќе биде и пообемен.

-Наредните планови, наречени Ковид 2 не ограничуваат ниту една дејност. Овој кредит ќе биде на три години и ќе има грејс период од 12 месеци а единствениот услов кој ќе треба да го покажат компаниите е да покажат намалување на приход за 30 отсто споредено со истиот месец во 2019, или пак со вкупниот месечен приход од 2019 година. Ќе нема ограничување на дејности туку условот е тој. Ќе го објавиме во петок но ќе се аплицира од вторник за да може компаниите да ги приберат документите, информираше Наумов.

Преку пакетот Ковид 2 ќе може да се аплицира за најмала сума од 3.000 евра, а најмногу 90.000 евра, но кредитот ќе зависи од бројот на вработени.

РБСМ-21.04.2020

 

Врз основа на донесената Одлука за измена и дополнување на Одлуката за методологијата за управување со кредитниот ризик („Службен весник на РСМ” бр.76/20) и Уредбата со законска сила за начинот на промена на договорни услови на кредитни изложености кај банките и штедилниците („Службен весник на РСМ“ бр.80/20),
Банката ќе го разгледа секое поединечно барање од клиентите - нефинансиски правни лица за промена на сервисирање на обврските кон банката и преку електронска комуникација ќе достави понуда до клиентот-нефинансиско правно лице.

• Клиентите - нефинансиските правни лица, може да достават барање до банката за промена на условите за сервисирање на обврските кон банката. Барањата може да бидат доставени електронски: на email на референтот со кој вообичаено соработува клиентот, на Оваа е-адреса е заштитена од спамботови. Треба да ви е овозможено JavaScript за да ја видите. или во писмена форма по пошта.

• Клиентот-нефинансиско правно лице во рок од десет дена треба да ја извести банката електронски или писмено по пошта дали ја одбива или прифаќа понудата на РБСМ.

• Доколку банката не добие одговор од клиентот-нефинансиско правно лице во предвидениот рок, се смета дека понудата од банката не е прифатена.

Капитал, 17.04.2020

 

КИРЕ НАУМОВ: ПОЧНАВМЕ СО ИСПЛАТА НА БЕСКАМАТНИТЕ КРЕДИТИ ЗА ПОДДРШКА НА БИЗНИСИТЕ

 

 

Naumov za otvaranje
Кире Наумов
главен извршен директор на Развојна банка на Северна Македонија

Од првата група одобрени кредитни апликации, сите компании се контактирани, тековно тече потпишувањето на договори, а веќе неделава почнавме и со исплатите. Целта на самата кредитна линија е да им помогне на компаниите да ги сервисираат ликвидносните потреби.
Кредитната линија од 5,7 милиони евра што оди преку Развојната банка на  Северна Македонија беше меѓу првите мерки што македонската влада ги донесе како поддршка за погодените компании од кризата предизвикана од пандемијата на Ковид – 19 вирусот. На 25.03 директорот на Развојната банка Кире Наумов го објави Јавниот повик за оваа прва кредитна линија, а веќе се најавува и втор повик, за кредити во износ од 8 милиони евра којшто ќе биде објавен набрзо.
„Во оваа прва фаза, директно ќе ги кредитираме најпогодените сектори – угостителство, туризам и товарниот транспорт. Целта на овие кредити е да им помогне на најпогодените сектори да ги премостат иницијалните ликвидносни потреби во овој период. Кредитите се со каматна стапка од 0%, рокот на отплата е до 24 месеци и грејс период од 6 месеци“, рече Наумов при претставувањето на кредитната линија.
Со г-дин Наумов разговаравме за тоа каков е досега интересот на домашните компании за користење на оваа поддршка, колку кредити се одобрени и какви кредитни линии се планираат наскоро за уште поголема помош на бизнис секторот погоден од Ковид 19 кризата.
Повеќе од 1.050 компании доставија до Развојната банка кредитни апликации на вкупен износ од околу 7,5 милиони евра. Заклучно со вторникот, 14 април, имаме одобрени 254 кредитни апликации во вкупен износ од 2,2 милиони евра. По структура, најголем дел се микро компании, околу 69% и мали компании кои учествуваат со 28% во овие 254 одобрени кредитни апликации.
-Колку апликации досега се пристигнати во Развојната банка од компаниите што бараат финансиска поддршка, а колку кредити се одобрени?
Повеќе од 1.050 компании доставија до Развојната банка кредитни апликации на вкупен износ од околу 7,5 милиони евра. Заклучно со вторникот, 14 април, имаме одобрени 254 кредитни апликации во вкупен износ од 2,2 милиони евра. По структура, најголем дел се микро компании, околу 69% и мали компании кои учествуваат со 28% во овие 254 одобрени кредитни апликации. Што во суштина ја покажува достапноста на оваа прва бескаматната кредитна линија.

 

Наумов прес

Кире Наумов, главен извршен директор на Развојна банка на Северна Македонија
го објавува првиот Јавен повик за аплицирање за бескаматните кредити, на 25.03.

 

-Може ли да добиеме некаква структура на апликантите според дејноста, бројот на вработени, износот на кредит што го бараат и сл., како и истава структура за тие што добиле кредити?

Од компаниите што добија кредити, 118 или 46% се во дејноста транспорт, 117 и исто толку проценти се во дејноста угостителство и 19 компании се во областа на туризмот или 7% од досега одобрените апликации.
Според големината, 174 компании или 69% се микро, со најмногу 10 вработени, 70 компании или 28% се мали, до 50 вработени и остатокот од 4%, односно 10 компании се во рангот на средни, со максимум 250 вработени.
Оттука, разбирливо е што најголем број на одобрените износи на кредитите се до 307.500 денари, или 5.000 евра, поточно за 161 компанија. Следат 64 одобрени кредити во износ од 15 илјади евра, или 922.500 денари и 10 одобрени апликации се со износ од 1,845 милиони денари, или 30 илјади евра. Има уште 19 одобрени кредити што се во други износи во рамки на овие граници, што значи вкупно 254 одобрени кредити, како што реков претходно.
IMG_1149

Досега, Развојната банка правеше откуп на побарувањата што домашни компании ги имаат од нивните странски купувачи, но сега ќе може да откупува и побарувања кои домашните компании ги имаат од домашни купувачи. Ова сметаме дека е еден директен придонес за подобрување на ликвидноста на домашните компании имајќи го во предвид просечниот рок на наплата од 123 дена кои го имаа домашните компании, пред коронавирусот.
-Кога може да се очекува првите одобрени кредити да им се исплатат на компаниите? Дали фирмите наведуваат во апликациите за што конкретно им се потребни средствата?
Од првата група одобрени кредитни апликации, сите компании се контактирани, тековно тече потпишувањето на договори, а веќе неделава почнавме и со исплатите. Целта на самата кредитна линија е да им помогне на компаниите да ги сервисираат ликвидносните потреби.
-Како се обезбедуваат овие бескаматни кредити, колкав е периодот на враќање и останатите најбитни услови?
Првата бескаматна кредитна линија, која тековно ја администрираме, има период на враќање до 24 месеци со грејс период до 6 месеци. Отплатите се на квартално ниво, што значи дека првите отплати од овие кредити компаниите ќе ги направат за отприлика 9 месеци.
Во втората бескаматна кредитна линија, за која во следниот период ќе биде објавен Јавен повик, е предвидено период на отплаќање до 3 години, со грејс период до 12 месеци. Минималниот износ на кредит ќе биде 3.000 евра, додека максималниот износ ќе биде 90.000 евра.
Каматната стапка повторно ќе биде 0% и на кредитокорисниците нема да им се наплаќаат административни трошоци.
Исто така, работиме да ги направиме подостапни средствата од ЕИБ петта фаза кредитната линија која преку деловните банки може да ја користат компаниите, најмногу за обртни средства. Се работи за износ од 50,9 милиони евра. Новината кај оваа кредитна линија е дека Владата се вклучи во делот на субвенционирање на трошокот за камата, која Развојната банка како корисник ја има кон ЕИБ.
-Претпоставувам дека предвидената сума од 5,7 милиони евра во првата транша ќе биде за кусо време распределена по компаниите, па какви се плановите за понатаму во смисла на поддршка на македонските бизниси? Какви кредитни линии може да очекуваат наскоро?
Иако јавниот повик за првата бескаматна линија, ,,Ковид1” е отворен 30 дена, веќе побарувачката е повеќе од 7,5 милиони. Како што кажав, следно пред нас е втората бескаматна кредитна линија, ,,Ковид2”, со фонд од 8 милиони евра, средства од Компензационите фондови. За оваа втора бескаматна кредитна линија очекуваме Јавниот повик да го објавиме следните денови. Втората бескаматна кредитна линија, ќе биде отворена за сите дејности чија економска активност е погодена од Ковид-19.
Исто така, работиме да ги направиме подостапни средствата од ЕИБ петта фаза кредитната линија која преку деловните банки може да ја користат компаниите, најмногу за обртни средства. Се работи за износ од 50,9 милиони евра. Новината кај оваа кредитна линија е дека Владата се вклучи во делот на субвенционирање на трошокот за камата, која Развојната банка како корисник ја има кон ЕИБ. Со ова направивме максимални заеднички напори деловните банки да може да понудат каматни стапки кон крајните корисници под исклучително поволни услови.
-Во таков контекст уште побитна ќе биде улогата на Развојната банка на РСМ, па ме интересира, какви се размислувањата во врвот на владејачката партија каде што се одлучува за економските политики, околу докапитализацијата на Банката, односно, нејзината поголема реална моќ за кредитирање и останатите услуги, како осигурување на извозот и сл.?
За докапитализација на Развојната банка, верувам дека во иднина, следната година на пример, Владата ќе има позитивен став за ова прашање. Докапитализацијата е значајна од аспект на зајакнување и проширување на портфолиото на услуги на банката, за самата банка да може да понуди поголема поддршка на компаниите во делот на поддршка на домашните компании со извозно осигурување, откупување на нивните побарувања (факторинг) во странство и во земјата, и слично.
Има силна волја активно да ја поддржуваме и помагаме домашната економија. И без докапитализацијата, ние изминативе месец-два се трудиме да им излеземе во пресрет на потребите на домашните компании.
Она што не успеавме да го претставиме соодветно периодов поради познатите околности е дека Развојната банка ги направи неопходните интерни промени за да може на компаниите да им нуди и домашен факторинг. Досега, Развојната банка правеше откуп на побарувањата што домашни компании ги имаат од нивните странски купувачи, но сега ќе може да откупува и побарувања кои домашните компании ги имаат од домашни купувачи. Ова сметаме дека е еден директен придонес за подобрување на ликвидноста на домашните компании имајќи го  предвид просечниот рок на наплата од 123 дена кои го имаа домашните компании, пред коронавирусот.